#143 Hoge bomen vangen weinig wind: het Nederlandse belastingstelsel

In aflevering #143 duiken we in het verse CPB-rapport De hoogste bomen vangen minder wind: belastingdruk op inkomens en vermogens (mei 2026). Het CPB constateert vrij helder: op papier is ons belastingstelsel progressief, in de praktijk niet. De bv is de belangrijkste ontsnappingsroute, de doorschuifregeling maakt uitstel praktisch tot afstel, de Bedrijfsopvolgingsregeling kost 1,1 miljard per jaar ten gunste van enkele duizenden personen, en de hypotheekrenteaftrek jaagt de huizenprijzen aan zonder dat het eigenwoningbezit toeneemt. Het CPB zegt het zelf, woordelijk: het belastingstelsel remt de groeiende ongelijkheid niet af en draagt er soms zelfs aan bij. En Den Haag? Het coalitieakkoord Aan de slag van D66, VVD en CDA spreekt niet over vermogensongelijkheid, behoudt expliciet de BOR, de doorschuifregeling, de hypotheekrenteaftrek en het lage vpb-tarief, en legt in de hervormingsagenda alvast vast dat belastingen "niet verder worden genivelleerd". D66-fractievoorzitter Paternotte stelde dat er een grens zit aan hoe zwaar je bedrijven nog kunt belasten — als antwoord op de vraag of vermogens zwaarder belast zouden moeten worden. Dat is dus de meest progressieve coalitiepartner. Ondertussen waarschuwt het SCP dat de bezuinigingen op zorg en sociale zekerheid de ongelijkheid juist verder vergroten. We leggen uit hoe het stelsel werkt, voor wie het werkt, en waarom een rapport dat een aardverschuiving zou moeten veroorzaken, in Den Haag wordt afgedaan als kennisnemen. Deze aflevering werd gemaakt met ondersteuning van Wim Brons van remotepodcast.nl. Een aanrader voor als je op afstand een podcast wil maken met fantastische geluidskwaliteit. Wil je ons steunen? Dat kan: je kunt vriend van de show worden: https://vriendvandeshow.nl/studio-tegengif ***SHOWNOTES*** CPB, ‘De hoogste bomen vangen minder wind: belastingdruk op inkomens en vermogens’ (2026) https://www.cpb.nl/publicatie/de-hoogste-bomen-vangen-minder-wind-belastingdruk-op-inkomens-en-vermogens Ministerie van Financiën, ‘Ambtelijk rapport Aanpak fiscale regelingen’ (2023) https://open.overheid.nl/documenten/3da70b0e-9ec0-4619-a4eb-d01bc0198a05/file Ministerie van Financiën, IBO vermogensverdeling ‘Licht uit, spot aan: de vermogensverdeling’ https://www.rijksfinancien.nl/sites/default/files/rapporten/vermogensverdeling/IBO-Vermogensverdeling-rapport.pdf NRC, Hoofdredactioneel commentaar, ‘Politieke onwil om iets aan de groeiende ongelijkheid te doen schaadt uiteindelijk heel Nederland’ https://www.nrc.nl/nieuws/2026/05/08/politieke-onwil-om-iets-aan-de-groeiende-ongelijkheid-te-doen-schaadt-uiteindelijk-heel-nederland-a4927169?utm_source=clipboard&utm_medium=clipboard&utm_campaign=share&utm_term=share-modal NRC, Marieke Stellinga, ‘Wanneer gaan we eindelijk eens minder scheef belasten’ https://www.nrc.nl/nieuws/2026/05/08/wanneer-gaan-we-eindelijk-eens-minder-scheef-belasten-a4927367