#297 Rozwój małego dziecka – przez co przeszliśmy jako niemowlaki? | prof. Przemysław Tomalski

Nie jest łatwo być niemowlęciem! Młodziutki człowiek musi się nauczyć przeogromnej liczby umiejętności. Są wśród nich nie tylko te, które kojarzymy z etapami rozwoju: siadanie, chodzenie, mówienie, ale nawet rozróżnianie kolorów czy łączenie mowy z oddechem. Malutkie dzieci bardzo wcześnie zaczynają się komunikować z otoczeniem. Wykorzystują do tego nie tylko wokalizację, czyli przeróżne odgłosy, ale też gestykulację rąk… i nóg. – Zaczynamy odpinać nogi od produkowania dźwięków mowy pod koniec pierwszego roku życia – opowiada prof. Przemysław Tomalski, kierownik Pracowni Neurokognitywistyki Rozwojowej Babylab w Instytucie Psychologii PAN.💛 https://patronite.pl/radionaukowe💸 https://suppi.pl/radionaukowe📖 https://wydawnictworn.pl/– Zasadniczo mówienie to jest ruch. I to nie jakiś zwykły ruch, tylko jeden z najbardziej złożonych sekwencyjnie rodzajów ruchów, które nasze ciało jest w stanie wykonać – wyjaśnia. Do wydania z siebie dźwięku mowy potrzebujemy jednoczesnej aktywności aż 80 mięśni! Nic dziwnego, że nauka mowy trwa dobrych kilka lat. Samo powiązanie mówienia z oddychaniem (to, że mówimy na wydechu) wykształca się u dzieci dopiero pod koniec wieku przedszkolnego. Stąd czasami dziwność dźwięków produkowanych przez niemowlęta – bywa, że wydają je na wdechu.Jeszcze kilka lat temu psychologowie uważali, że do lepszego rozwoju językowego dziecka konieczne jest ubogacanie go na wczesnym etapie życia: by rodzice mówili do niego dużo i pięknie. Najnowsze badania wskazują jednak, że kluczowy jest inny czynnik: dialog. Najważniejsze, by do niemowlęcia mówić, ale też zostawiać mu czas i miejsce na reakcję. – Jest masa sposobów, na które możemy być w interakcji z dzieckiem, i to nie tylko wokalnie – wskazuje psycholog. Można robić miny, pokazywać gesty. Ważne, by zostawić dziecku przestrzeń na odpowiedź i nie przechodzić w tryb instruktażu.W odcinku usłyszycie też, jak widzą noworodki, że mechanizm orientowania się na twarze działa u ludzi już w życiu płodowym (i jak to w ogóle zbadać) oraz jak poznać, czy prezentowany bodziec niemowlę interesuje, czy może nudzi. I dlaczego warto z dzieckiem oglądać książeczki, nawet jeśli jeszcze zupełnie nie rozróżnia literek.Gorąco polecamy, to odcinek o nas wszystkich, bo każdy z nas był dzieckiem!00:00 Wstęp01:38 Powitanie profesora Przemysława Tomalskiego03:54 Świat zmysłów tuż po narodzinach07:48 Słuch i percepcja w życiu płodowym11:02 Głos, zapach i układ wzrokowy u niemowląt20:28 Rozwój widzenia barwnego i stereoskopowego26:52 Metody badania umysłów małych dzieci35:23 Czy niemowlęta mają poczucie sprawiedliwości?38:19 Praca naukowa i wyzwania replikacji40:53 Prędkość ssania jako miara uwagi46:09 Interfejsy wzrokowe i sprawczość dziecka55:25 Ucieleśnienie procesów poznawczych i ruchu58:32 Złożoność układu wzrokowego i wzgórza01:03:02 Fizyczne zmiany proporcji ciała niemowlęcia01:07:38 Mechanizm skoków rozwojowych u dzieci01:13:08 Początki mowy i dźwięki ortofoniczne01:16:32 Dialog jako silnik rozwoju językowego01:22:01 Koordynacja oddechu, postawy i głosu01:35:12 Znaczenie naprzemienności w nauce języka01:39:23 Jak mądrze wspierać rozwój dziecka?01:42:19 Uważność i reagowanie na potrzeby01:46:00 Zakończenie